امنیت مؤلفه مؤثر در پیشرفت و توسعه استان سیستان و بلوچستان

16 11 2013

balouchestan-sarvanامنیت مؤلفه مؤثر در پیشرفت و توسعه استان سیستان و بلوچستان
پرویز بهادرزهی ریگی
پیشرفت وتوسعه پایدار هرمنطقه ای تحت تأثیر مؤلفه های اجتماعی ،فرهنگی،اقتصادی، وسیاسی فراوانی است که یکی از مؤثرترین آنها امنیت وآرامش است که می تواند بسترهای توسعه را برای سایر برنامه ریزی ها فراهم سازد،اما رسیدن به امنیت پایدار نیازمند نظم اجتماعی ویژه ای است که برخاسته از بطن جامعه وسبب افزایش یکپارچگی وهمبستگی مردم گشته ،امکان مشارکت آنها را دراقدامات جمعی بعنوان یک سرمایه اجتماعی تأثیر گذار که توانایی ساماندهی گروهی وداوطلبانه شهروندان رابرای حل مشکلات فردی وعمومی دارد افزایش دهد وزمینه حرکت به سوی پیشرفت رامیسر سازد، چنانکه نبود سرمایه اجتماعی قوی ومستحکم وپایدار ،فقدان سایر سرمایه ها اعم از اقتصادی ،فرهنگی،انسانی ومانند آنها را بدنبال خواهد داشت وسرمایه اجتماعی قوی نتیجه اعتماد متقابل مردم وحاکمیت نسبت بهم است که امکان مشارکت آنهارا باهم دربرنامه ریزی هاواقدامات مشترک بمنظور بهره وری ورسیدن به هدف مشترک که همان توسعه وپیشرفت منطقه وکشور وارتقاءکیفیت زندگی شهروندان با تولید امنیت وآرامش است فراهم میسازد، درنتیجه جامعه وقتی به سوی پیشرفت وتوسعه گام برمی داردکه از امنیت پایدارمطلوب وفضای آرام مناسب کار وتلاش بهره مندباشد وهنگامی از امنیت پایدار برخوردار است که نه تنها درکوتاه مدت که در بلند مدت هم توانایی پاسخگویی به نیازهای مختلف اقتصادی،اجتماعی وفرهنگی مردم را داشته باشد، خصوصا»اینکه شهروندان درسایه پیشرفتهای علمی وفرهنگی، خواسته ها ونیازهای جدید ونوینی دارند وبرای رسیدن به آنها دغدغه هایی.
از مؤلفه های بنیادی ایجاد امنیت وپایداری آن، یکپارچگی وهمبستگی بین مردم منطقه از قومیت ها،مذاهب،فرهنگ هاوباورهای مختلف است که به عواملی چند وابسته اند ومهمترین آنها نگاه یکسان حاکمیت به همه اقوام با باورهاوفرهنگ های متفاوت وپیروان مذاهب مختلف ساکن درآن منطقه وتوجه به خواسته ها ونیاز ها ولحاظ حقوق برابرشهروندی وبرآورده ساختن آنها درچارچوب قانون است که نه تنها مردم رانسبت به مسؤلین خوشبین بلکه آنهارا نسبت بهم وابسته وانسجام محلی وملی را افزایش داده زمینه های بدبینی وتنش را ازبین می برد.
تکثر فرهنگی،وجود اقوام ومذاهب مختلف دریک منطقه مواردی هستند که اگر اراده ای درجهت تحقق همبستگی منطقه ای وملی واستحکام آن دربین مسؤلین حاکمیتی خصوصا»درمنطقه وجود نداشته یا ضعیف باشد می توانند به مسأله امنیتی تبدیل شوند وفضارا برای رشد بی اعتمادی یا سوءاستفاده جریانهای تفرقه افکن وتلاش آنها درجهت کسب منافع شخصی وهمچنین فرافکنی برخی مسؤلین مسؤلیت ناپذیر وربط دادن نارضایتی ها وآسیب پذیری های داخلی به جریانات معاند وتهدیدات خارجی ودرنتیجه ایجاد فرصت برای بیگانگان وعوامل آنها بمنظور نفوذ بین مردم وتحریک آنها به ایجاد فضای تنش وارتکاب جرم وجنایت ومواردی ازاین قبیل آماده سازند، درچنین فضایی اعمال تبعیض قومی ومذهبی دربهره مندی ازامکانات جامعه در ابعاد مختلف (سیاسی، اقتصادی ،اجتماعی ،فرهنگی،مدیریتی و…)، پررنگ وبرجسته کردن تفاوت های فرهنگی وباورهاواختلافات جزیی مذهبی،اجرای سلیقه ای قانون یا عدم لحاظ قانون وبرخوردهای سلیقه ای بربی اعتمادی افزوده وشرایط را آماده واگرایی وفرو پاشی همبستگی می نماید، برعکس مقابله باموارد ذکرشده وحذف آنها از دایره تصمیم گیریها وخصوصا»ایجادفضای اعتماد افزای متقابل، سبب همگرایی وهمبستگی ویکپارچگی محلی وملی شده وموجب باز گرداندن مردم بسوی منفعت جمعی ومکمل هم ساختن مردم ومسؤلین برای مواجه شدن با چالش هاوتنش های احتمالی میگردد، برای رسیدن به این هدف حاکمیت باید فضا وشرایط راچنان مهیا سازد که ابتدا بستر اعتمادسازی بین اعضاءفعال جامعه ونخبگان اقوام ومذاهب فراهم گردد، زیراکه تولید وتضمین پایداری اعتماد متقابل واثرات مثبت آن سبب تقلیل واز بین رفتن فاصله ها وتلاش بیهوده جهت یافتن ضعف هاازیکدیگر شده در پرتوپایداری چنین اعتمادی نزد مردم نسبت بهم ونسبت به مسؤلین بسیاری از ذهنیت های منفی اقوام از یکدیگر واز دولت ونهادهای دولتی وتوقعات غیر منطقی اقوام ومذاهب از یکدیگر واز حاکمیت فروکش میکند ومضرات بی اعتمادی بدیگران وغیر قابل اعتماد بودن درنگاه دیگران عملا» به صفر می رسد.
آنچه مسلم است اینکه در فضای آکنده از بی اعتمادی است که افراد وگروه ها ی تأثیر گذار اقوام ومذاهب در مقابل هم موضع گیری کرده وبه جای هم افزایی به خنثی سازی ،انزوا طلبی ،رفتار خصمانه وبدبینی مفرط نسبت بهم روی می آورند که همگی این موارد سبب اتلاف منابع ،هدر رفتن انرژی های مثبت وسرمایه ها وحذف نیروهای کارآمد وسپردن مسؤلیت ها به نا کارآمدها وتحمیل هزینه های سنگین به جامعه شده ،مردم به جای آنکه شریک وپشتیبان دولت وکارگزاران منطقه ای آن باشند وحاکمیت را در ایجاد فرصت ها ودفع مخاطرات یاری رسانند به مانع وسرعت گیرو اختلال آفرین در مسیر انجام امور بدل می شوند ، به جای دور اندیشی ،فرصت طلبی کرده وحتی نهادهای متصدی امنیت را هم در موقعیت تدافعی یا اقدام قهری قرار می دهند و برعکس اگر امکان مشارکت وحضور مردم بومی در همه صحنه های اقتصادی ، اجتماعی ،فرهنگی سیاسی ومدیریتی متناسب با توانمندی ها ،تخصص ها وتعهد خدمت به عموم نه با نگاه قومیتی ومذهبی فراهم گردد خودرا شریک دولت در تدارک امنیت ملی پایدار دانسته وتغییر نقش می دهند به جای مصرف به تولید وبه جای توقع به تحول می اندیشند وحاکمیت هم در مقابل چالش ها وآسیب های اجتماعی احتمالی ویا حادث شده و بمنظور حل آسان مشکلات از طریق خود مردم هزینه های کمتری خواهد پرداخت.
استان سیستان وبلوچستان ازمناطقی است که بعلت تکثر قبیله ای وقومی ومذهبی وشرایط ویژه جغرافیایی زمینه های ظهور اختلافات را درخود دارد وهراز چند گاهی با چالش وتنش درون قبیله ای وطایفه ای واحساس وجود تنش قومی ومذهبی منطقه ای مواجه میباشد، این استان باداشتن مرز طولانی خاکی وآبی باجهان بیرون از مرزها خصوصا»مرز خاکی طولانی با دو کشوری که مشکلات امنیتی خاص خود وجهانی دارند وسال ها است که به بهانه ایجاد امنیت تحت اشغال سیاسی ونظامی وحتی اقتصادی استکبار هستند،دارای شرایط ویژه آسیب پذیری وبروز حوادث است، استکبار جهانی به بهانه ایجاد امنیت برای مردم کشورهای افغانستان وپاکستان آنهارا تحت اشغال نظامی خود داشته ودارد واین حضور استعمارگران در آنسوی مرزهای ما ومقابله مردم آن کشورها با اشغالگران بمنظور حفظ هویت ملی ودینی اشان سبب تولید ورشد گروه های مسلح غیر قابل کنترل شده که این گروه ها می توانند موجب هرج ومرج وناامنی در نردیکی مرزهای ما باشند، استکبار ودرکنارش صهیونیست هم که سال ها است منافع خودرا در کشور ما از دست داده ودر لشکر کشی نظامی به افغانستان وحضور سیاسی در پاکستان هم شکست خورده اند درصدد انتقام از ملت ما هستند ، از سوی دیگر عدم توجه ویا کم توجهی مسؤلین ونمایندگان دولت در استان به نیاز ها وخواسته ها وتوقعات مردم بومی ،عدم توجه به حقوق شهروندی ، برخی نگاه های غیر خودی گونه وبی اعتمادانه بمردم ودرنتیجه مشارکت ندادن آنهادر اداره ومدیریت منطقه وسرزمین خودشان سبب ایجاد شکاف در اعتماد متقابل مردم ودولت نسبت به یکدیگرشده وبستر را بر ای شیطنت استکبار وایادی اش مهیا می سازدوهراز چند گاهی این شیطنت ها باحمایت از تعدای اندک مزدورو جنایتکار ومتخلف فراری از مرزها حوادثی را به استان و محافظین مرزها تحمیل می کند ودر نتیجه خوراک تبلیغاتی منفی برای رسانه های استکبار با درشتنمایی حادثه وفرصت ورود به فضای گل آلود برای فرصت طلبان ضد وحدت وهمگرایی مهیا میگردد ومنطقه را چنان نا امن وشکاف ذهن ساخته خودرا را چنان عمیق ودرشت میکنند که گویی نگاه دولت به این منطقه بعنوان منطقه ای حادثه خیز وتنش زاحاکم وفضای استان ناامن ومردم بومی هم مردمی خشن وبی رحم هستند ،این در حالی است که درسایر استان ها حوادثی حتی بزرگتر هم ممکن است اتفاق افتد ولی هرگز نامی از آنها در رسانه ها نیست یا بسیار کم رنگ ودرحد خبری عادی وبدون تفسیر است ،غفلت از اینکه مهمترین ابزار مقابله با این شیطنت ها مردم هستند سبب شده که بدبینی وتنش پنهان واحساس ناامنی.برفضای منطقه سایه افکند.
بنابراین میطلبد که نهاد های امنیتی ،انتظامی وسیاسی استان از نقش مردم محلی غافل نباشند وبرای آنکه در ایجاد امنیت وحفظ آن موفق گردند همانگونه که در مطالب فوق اشاره شد ابتدا بسوی اعتماد سازی پایدار گام برداشته واعتماد مردم را درراستای اهداف بلند نظام وبرنامه های آن افزایش داده ونهادینه سازند وسپس مشارکت آنان را در همه امور از جمله امورسیاسی، اجتماعی ،مدیریتی ،اقتصادی وامنیتی طالب وبستر حضور مشارکتی را فراهم نمایند واین وقتی امکان پذیر است که فرهنگ پاسخگویی به مردم توسط مسؤلین وارزیابی اقدامات مسؤلین در استان در جهت تحقق حقوق شهروندی ،اجرای عدالت، از بین بردن آثارتبعیض وتبدیل احساس وجود تبعیض به وجود مساوات ویکسان نگری وبرابری بطور مستمر صورت گیرد،سازمان هاونهادها وظایف خودرا درقبال انجام امور مردم با اجرای قانون واحترام به آن انجام داده وبه تک تک مردم در قبال انجام وظایفشان پاسخگو باشند، به این نیندیشند که با ایجاد فضای امنیتی وحضور پر رنگ نظامی برمشکلات چیره وامنیت برقرار میشود ، ممکن است بوسیله امکانات امنیتی وحاکمیتی وانتظامی سخت افزاری وبرخوردهای فیزیکی یا بازداشت ، محاکمه ،زندان واعدام بتوان موقتا»امنیت ایجاد کرد ولی اینگونه امنیت هر گز پایدار نمی ماند وهزینه های حفظ موقت آن هم بسیار سنگین خواهد بود واز طرفی باید پذیرفت که توسعه توانمندی های نظامی وبکارگیری آنها درحل مشکلات داخلی وایجاد امنیت درون مرزی گزینه های مناسبی نیستند ،برعکس باجلب اعتماد عمومی وتبیین وشفافیت تلاش های مرتبط با ایجاد امنیت برای مردم وتوجه به کرامت وحرمت انسانی آنها واجرای عدالت در برخورد با ناهنجاری های اجتماعی ویا حوادث تنش زا وعدم بر خورد دوگانه با مجرمان با جرم های یکسان ولی قومیت ها ومذهب متفاوت،اجرای عملی عدالت ونه شعاری آن سبب میشود که مردم خود را نسبت به نهادهای تأمین امنیت مدیون دانسته واز شرکای نهادها در ایجاد امنیت باشند.
دراستان سیستان وبلوچستان وحتی سایر استان های مرزی که آنسوی مرزمشکل امنیتی وجوددارد نگاه اقتصادی وفرهنگی به جای نگاه صرفا»امنیتی مرزی بهتر میتواند در ثبات امنیت پایدار مؤثر باشد باید تلاش شودکه بسترهای رشد وتقویت اقتصادی وفرهنگی آماده گردد وبه مرزها به جای تهدید امنیتی با نگاهی به فرصت توسعه ای اقتصادی نگریست تا ارتقاءتوانایی های اقتصادی مرزنشینان مشوق آنها برای ایجاد وحفظ وگسترش امنیت در قبال ایجاد امنیت شغلی وسرمایه ای واقتصادی برای خودشان باشد ،نگاه صرفا»امنیتی به مناطق مرزی ومرزنشینان سبب میشود که پروژه های کلان توسعه در ابعاد مختلف اقتصادی ،اجتماعی ،فرهنگی وعمران وآبادانی در مناطق مرزی تعریف ،طراحی واجرا نشوند یا با سرعت بسیار کند اجرا شوند و توسعه وپیشرفت استان درابعاد فرهنگی ،اجتماعی،عمران وآبادانی و…ناممکن ودر نتیجه بسترهای کار واشتغال با مشکل مواجه و جوانان وسایر اقشار استان در جهت تأمین مایحتاج زندگی به مشاغل کاذب وغیر قانونی وغیر توسعه ای ،غیر تولیدی وغیر سرمایه ای پایدار از جمله قاچاق وحتی سرقت و انحراف ومزدوری بیگانگان ودشمنان هدایت شوندکه همگی این موارد ازاسباب تأثیر گذاروبه چالش کشاننده امنیت وآرامش خواهند بود،زیرااگر در منطقه بی کاری وفقدان مراکز اشتغال مناسب پایدار ودر نتیجه عدم وجود شرایط مناسب تأمین معاش تداوم داشته واقدامی کارساز صورت نپذیرد، بی کاری ،فقر وتنگدستی نه تنها امنیت وآرامش درون مرزی که بعلت اجبار در خروج غیر قانونی از مرزدر جسجوی معاش ،امنیت وآرامش درخط مرزی راهم دچار تهدید وآسیب پذیر خواهدنمود.
از آنجاییکه مردم مرزنشین از مهمترین فاکتور های تأمین امنیت وحافظ آن هستند مسؤلین باید تلاش کنندکه پیوند میان مردم وآنها ودرنتیجه حاکمیت مستحکم وپایدار گردد ،مردم استان مخصوصا جامعه اهل سنت وبلوچ باید احساس کنند که شهروند هم مرتبه باسایر هموطنانشان هستند ومنافع آنها با منافع نظام گره خورده ومسؤلین هم چنین احساسی داشته باشند که منافع ملی نظام بامنافع مردم استان در پیوند وگره ای ناگسستنی مستحکم شده اند،چنین احساس متقابلی است که اعتماد متقابل ودر نتیجه امنیت پایدار را به استان هدیه خواهد کرد.
موارد پیشنهادی درراستای مطالب بالا وتحقق همگرایی وانسجام بیشتر:
1- انتصاب استانداری متخصص و آگاه به مسایل استان با اختیارات ویژه به عنوان نماینده ارشد دولت و حاکمیت باتفکر توسعه ای و نگاه اقتصادی و فرهنگی بجای افرادی که دیدگاه و سوابق امنیتی دارند.
2- برنامه ریزی کلان دولت برای مبارزه با بیکاری وبستر سازی جهت اشتغال با احداث کارنجات صنعتی بزرگ،کمک در توسعه کشاورزی مدرن، تسهیل شرایط بهره برداری از معادن غنی استان،مساعدت در توسعه دامداری ودامپروری
3- ایجاد وتقویت حس بهره مندی برابر از تمام امکانات کشور برای تمام اقوام ومذاهب متناسب با نیاز ها ،توانمندی ها وتخصص ها(نهادینه ساختن مفهوم شهر وندی به جای ما،دیگران،اقوام)
4- سپردن مسؤلیت های مدیریتی وکلان به نخبگان وتحصیل کردگان بلوچ در استان وخارج استان(جلوگیری از تداوم محرومیت در مناصب اداری ،سیاسی ،اجتماعی،اقتصادی وفرهنگی)
5- بومی گزینی شهری ومنطقه ای در استخدام ها
6- سپردن حفاظت مرزها به نیروهاومرزدارا ن بومی
7- جلوگیری از کشاندن موارد اختلافی درامور مذهبی به فضاهای باز ومعابر ومنابر عمومی
8- برنامه ریزی مطلوب جهت استفاده از هفته وحدت، سمینارها وکنفرانس های تقریب وهمایش ها با حضورنخبگان ومعتمدین وعلمای برجسته وتأثیر گذار مذاهب از داخل وخارج کشور
9- حرمت گذاشتن به روحانیون ومعتمدین شاخص ومورد احترام عامه مردم وجلب حضور ومشارکت آنها در امور مرتبط با امنیت
10- افزایش برنامه های تولیدی صدا وسیمای استان به زبان های محلی متناسب با جمیعیت بیننده وشنونده پهنه وسیع استان وپخش آنها درداخل و قابل استفاده برای شنوندگان وبیننده گان هم زبان در خارج استان
11- کمک وهمکاری در برگزاری مراسمات وهمایش های مذهبی ،جشن های بزرگداشت بزرگان مذهبی وقومی
12- خشکاندن فضای ذهنی محرومیت استان وجای گزینی توسعه وپیشرفت بجای آن
13- کمک به فراهم ساختن شرایط وبرگزاری جشنواره های فرهنگی ، هنری، ادبی ودانشجویی محلی در شهرهای استان
14- کمک به شکل گیری وتوسعه نهادهای مشارکتی مردمی
15-استفاده بهینه از نخبگان دانشگاهی وغیر دانشگاهی تأثیر گذاراقوام بعنوان مشاورین مقامات ارشد استان وکشور درامورفرهنگی ،اجتماعی ،سیاسی وامنیتی .

. پرویز بهادرزهی ریگی آبان ماه 1392

Advertisements

کارها

Information

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s




%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: